Rak sromu – czy można uniknąć tej choroby?

Jeszcze kilkanaście lat temu rak sromu był schorzeniem atakującym kobiety w wieku 70-80 lat. Dziś zdarza się u znacznie młodszych pacjentek i jest notowany coraz częściej. Wiele mówi się o raku szyjki macicy czy piersi, natomiast rak sromu jest traktowany nieco po “macoszemu”, a jednak jest bardzo groźną chorobą, o której istnieniu wiele kobiet nawet nie wie. W Polsce mimo rozwoju medycyny i coraz lepszych metod diagnostycznych edukacja na temat raka sromu jest niedostateczna.

Czym jest rak sromu?

Rak sromu jest nowotworem złośliwym występującym u kobiet, który notuje się stosunkowo rzadko, chociaż liczba chorych kobiet zapadających na ten typ raka stopniowo wzrasta. W Polsce każdego roku diagnozuje się około 490 przypadków raka sromu, co stanowi 0,7% ogółu nowotworów złośliwych u kobiet. Na świecie notuje się około 27 tysięcy zachorowań rocznie, głównie w państwach rozwiniętych. Nowotwór jest obserwowany już nie tylko u kobiet starszych, ale nawet u 40-latek. Rak sromu dotyczy zewnętrznych narządów płciowych, zwykle rozwijając się na wargach sromowych i łechtaczce. Ryzyko zachorowalności na raka sromu wzrasta nie tylko wraz z wiekiem, ale również w przypadku kobiet palących papierosy oraz zakażonych wirusem HPV – tym samym, który może przyczyniać się do rozwoju raka szyjki macicy. Zakażenie wirusem HPV może odpowiadać nawet za 50% zachorowań na raka sromu.

Jakie są objawy raka sromu?

Bolączką polskiej służby zdrowia jest zbyt późne diagnozowanie nowotworów, co dotyczy również zmian w obrębie sromu. Wiele pacjentek bagatelizuje niepokojące objawy lub zwleka z wizytą u ginekologa z powodu wstydu. Wówczas nowotwór może spokojnie się rozwijać, szczególnie jeśli jest wieloogniskowy. Pierwszym objawem raka sromu może być niewielki guzek lub owrzodzenie zlokalizowane na wargach sromowych lub łechtaczce – zdarza się, że kobieta może go nawet nie zauważyć lub wziąć za objaw miejscowej infekcji. Zmiana nie znika po upływie 2 tygodni – guzki te mogą mieć postać wrzodziejącą lub być wyłącznie wyczuwalne pod skórą. Inne objawy mogą, ale nie muszą się pojawiać – u niektórych kobiet rak sromu może powodować miejscowy dyskomfort, świąd czy pieczenie. Guzki mogą rosnąć w głąb pochw czy odbytu i jest to stadium choroby, w której do lekarza zgłasza się wiele pacjentek – niestety, przy tak zaawansowanym raku może być za późno na leczenie.

Diagnostyka oraz leczenie raka sromu

Wszelkie zmiany skórne w obrębie sromu powinny być konsultowane z ginekologiem, który powinien opierać diagnostykę na wywiadzie z pacjentką oraz dodatkowym badaniom. W diagnostyce raka możliwe jest pobranie wycinków guzów czy nacieków do badania histopatologicznego. Pomocniczo wykonuje się badanie cytologiczne, USG narządów rodnych oraz podstawowe badania laboratoryjne. W celu wykrycia lub wykluczenia przerzutów zaleca się wykonać pacjentce RTG klatki piersiowej. Sposób leczenia raka sromu w dużej mierze zależy od stopnia zaawansowania choroby – im wcześniej zostanie wykryty, tym lepsze są rokowania dla pacjentki. W początkowym stadium choroby stosuje się leczenie chirurgiczne mające na celu wycięcie nowotworowych zmian ze sromu, a także wycięcie pachwinowych węzłów chłonnych.

Przy zaawansowanym raku może okazać się konieczne amputowanie warg sromowych, łechtaczki czy nawet całego sromu z marginesem zdrowych tkanek. Przedoperacyjne wykonuje się chemioterapię, która pozwala na ograniczenie masy guza, metoda ta jest wykorzystywana również u pacjentek, które cierpią na nawrót choroby niepoddający się leczeniu miejscowemu. Po wykonaniu zabiegu chirurgicznego wspomagająco zaleca się radioterapię. Pacjentki, które zgłoszą się do lekarza zbyt późno, mogą nie kwalifikować się do zabiegu chirurgicznego. Wówczas stosuje się chemioterapię mającą na celu zahamowanie dalszego rozwoju choroby – opiera się ona na programach dwulekowych z pochodną platyny w skojarzeniu z paklitakselem, topotekanem, gemcytabiną, winorelbiną lub fluorouracylem.

Add Comment